Backorder

Backorder, stoğun olmadığı bir anda müşterinin sipariş vermeyi kabul ettiği ve gelecekte teslimi beklediği siparişlerdir. Stockout'un iki olası sonucundan biridir — diğeri lost sale (kayıp satış). Backorder davranışının baskın olduğu kategoriler tipik olarak şu özellikleri taşır: ürün ikamesi düşük (özel mobilya, özel-yapım yedek parça, niş B2B malzeme), müşteri ilişkisi uzun süreli sözleşmeye dayanır, müşteri zaten beklemeyi normalleştirmiştir. Operasyonel araştırmada backorder, EOQ'nun klasik bir uzantısında modellenir: planned-shortage EOQ — sipariş Q'nun bir kısmı (Q-S) stok-dışı süre içinde biriken backorder olarak işlenir, S kadarı düz stoktan karşılanır, ve birim-zaman backorder bekleme cezası b ile çarpılır. Optimal Q* karekök içine ((H+b)/b) faktörü eklenerek genişler. Backorder maliyetinin iki bileşeni vardır: (1) bekleme süresinin opportunity cost'u (müşteri-firma ilişkisi aşınması, kredibilite kaybı), (2) idari ek yük (müşteriyi bilgilendirme, sipariş takibi, ekspres kargo gerekirse). KOBİ'de backorder politikasının başarısı için iki disipline ihtiyaç vardır: (a) ETA (estimated time of arrival) bildirimi gerçekçi olmalı — söz verilen tarih kayarsa lost-sale moduna geri dönülür, (b) backorder defteri ERP'de tutulmalı, geri-sipariş yaşı izlenmelidir; 30 günü aşan backorder'lar otomatik iptal/eskalasyon kuralı ile yönetilmelidir.