Takt Zamanı

Takt Zamanı (Takt Time), Almanca 'müzik vuruşu, ritim' anlamına gelen 'takt' kelimesinden gelir ve bir üretim sisteminin müşteri talep ritmiyle senkronize edilmesini ifade eder. Hesaplaması basittir: Takt = Net Çalışma Süresi / Müşteri Talep Miktarı (aynı dönemde). Örneğin 8 saatlik vardiyada (480 dakika) 96 adet talep varsa, Takt = 480/96 = 5 dakika/adet. Anlamı: ortalama her 5 dakikada bir birim hatla çıkmalı. Takt, cycle time ve throughput'tan kavramsal olarak ayrılır: cycle time bir istasyonun fiili işlem süresi, throughput sistemin gerçek çıkış hızı; takt ise müşteri tarafından dayatılan hedef ritmidir. Yalın üretimde temel disiplin: her istasyonun cycle time'ı takt'tan küçük veya eşit olmalıdır. Aksi halde bottleneck ve teslim gecikmesi oluşur. Takt, #043 assembly line balancing problem'in temel girdisidir — istasyonlara iş atama tam olarak takt sınırı altında kapasite paylaştırmadır. Takt-cycle time grafiği ('Yamazumi grafiği') KOBİ'lerde işin nasıl dağıldığını görsel olarak ortaya koyar. Takt'a göre tasarlanmış hat dengelendiğinde fazla kapasite (idle time) ortaya çıkar; bu kapasite kaizen iyileştirmeleri için 'görünür israf' olarak Yamazumi grafiğinden okunur. Talep mevsimselse Takt da dinamik olarak yeniden hesaplanır (örneğin yüksek sezon Takt = 4 dk, düşük sezon Takt = 7 dk). Referans: Rother ve Shook 'Learning to See' (1999); Ohno (1988); ISO 22400-2 standardı.