Skip to content
Opt Dir

Sözlük · concept

Yarı Mamul Stoku (WIP)

Üretime başlanmış ancak henüz tamamlanmamış, istasyonlar arasında bekleyen ya da işlenmekte olan tüm yarı mamul ve yarı işlenmiş ürünlerin toplam stoku.

WIPWork-in-ProcessWork in ProgressSüreç İçi Stokİşletme İçi Stok
Yarı Mamul Stoku (Work-in-Process, WIP), bir üretim sisteminde hammadde aşamasını geçmiş ancak mamul olarak çıkış yapmamış tüm parçaların toplam miktarı veya parasal değeridir. WIP, üretim sisteminin 'su seviyesi' olarak yorumlanır; Little's Yasası altında WIP = Throughput × Lead Time olarak ortalama anlamda bağlanır (Little 1961). Bu denklem, sabit throughput altında WIP'in azaltılmasının lead time'ı azaltacağını matematiksel olarak ifade eder ve yalın üretimin temel argümanlarından biridir. WIP'in finansal ağırlığı: KOBİ'lerde toplam işletme sermayesinin %15-40'ı tipik olarak WIP'te kilitlidir. WIP yüksek olduğunda ürün geçiş süresi uzar, kalite problemleri geç fark edilir, atelye fiziksel olarak tıkanır ve sermaye bağlanır. WIP düşürme araçları: kanban (matematiksel tavanlama), küçük parti büyüklüğü, SMED ile kısa setup, hücresel üretim. #001 job-shop scheduling, #043 montaj hattı dengeleme, #044 Aggregate Production Planning, #050 Joint Replenishment Problem'in maliyet fonksiyonlarında WIP-tutma maliyeti açıkça yer alır. Operasyonel ölçümü periyodik fiziksel sayım veya MES (Manufacturing Execution System) takibi ile yapılır. Referans: Little 'A Proof for the Queuing Formula L = λW' (1961); Hopp ve Spearman 'Factory Physics' (1996); Goldratt ve Cox 'The Goal' (1984).
Örnek

Manisa'da ev tipi beyaz eşya parçaları işleyen 45 kişilik bir KOBİ, 7 istasyonlu hatta ortalama 850 parça WIP taşır. Hattın throughput'u günde 320 parça; Little's Yasası ile lead time = 850/320 = 2,66 gün. WIP'i 500'e düşürmek için parti büyüklüğü 100'den 30'a iner, lead time 1,56 güne düşer; aynı throughput sürdürülürken sermaye bağlanması yaklaşık 280 bin TL azalır.

Esc Kapat